Restoran Oturma Planı: Banket, Masa Aralığı ve Kapasite Hesabı

Restoran projelerinde ilk soru genellikle aynıdır: 120 metrekarelik salona kaç kişi oturtabiliriz? Kâğıt üzerinde masaları sık dizmek kapasiteyi artırır gibi görünür. Açılışın ilk cumartesi akşamında ise tablo farklıdır: garsonlar tepsiyle sandalye aralarından geçemez, müşteriler kalkmak için yan masadan izin ister, mutfaktan çıkan tabaklar soğumadan masaya ulaşamaz.

İyi bir oturma planı, kapasite ile servis akışı arasındaki dengeyi kurar. Bu dengeyi belirleyen üç unsur vardır: konsepte göre kişi başı alan, masa ve geçiş ölçüleri, oturma tiplerinin karışımı. Banket bu karışımın en etkili parçalarından biridir ve doğru kullanıldığında aynı salona daha fazla kişiyi daha rahat oturtmayı sağlar.

Konsepte göre kişi başı alan

Kapasite hesabının çıkış noktası, yemek salonunun net alanıdır. Mutfak, bar arkası, tuvaletler, depo ve giriş alanı bu hesabın dışında tutulur. Kalan salon alanı, konseptin gerektirdiği kişi başı alana bölünerek yaklaşık oturma kapasitesi bulunur.

Kişi başı alanı belirleyen başlıca etkenler masa büyüklüğü, servis biçimi ve misafirin beklediği mahremiyet düzeyidir. Tabakların paylaşıldığı, çok çeşitli servis yapılan bir restoranda masalar büyür; hızlı servis yapılan bir işletmede masalar küçülür ve devir hızı artar.

Bu aralıklar bir başlangıç değeridir. Örneğin 120 m² net salon alanına sahip bir bistro için 1,5 m² ile hesap yapıldığında yaklaşık 80 kişilik bir kapasite çıkar. Kesin rakam masa yerleşimi çizildiğinde, kolonlar ve pencereler dikkate alındığında belirlenir.

Masa ölçüleri ve esnek düzen

Bir kişinin rahat yemek yiyebilmesi için masa kenarında 60 cm genişlik ve 40 cm derinlik gerekir. İki kişilik masada 60 x 70 cm ya da 70 x 70 cm tabla bu ihtiyacı karşılar. Yuvarlak masalarda Ø70 cm iki kişi, Ø90 cm üç-dört kişi, Ø120 cm ise altı kişi için uygundur.

Esneklik açısından kare masalar öne çıkar. İki adet 70 x 70 cm masa yan yana getirildiğinde dört kişilik, üç masa birleştirildiğinde altı kişilik bir düzen elde edilir. Yuvarlak masalar daha sosyal bir oturma sağlar ama birleştirilemez; bu nedenle pek çok restoran kare ve yuvarlak masaları karışık kullanır.

Masa yüksekliği standart olarak 74-76 cm'dir. Tabla kalınlığı ve ayak tipi, sandalye ve banketin masaya yanaşmasını etkiler. Merkezi ayaklı masalar diz bölgesinde daha fazla serbestlik sunar; köşe ayaklı masalar ise birleştirildiğinde daha stabil durur. Kafe ve restoran masalarımızı bu iki ayak tipiyle de inceleyebilirsiniz.

Kafe MasalarıBistro Mermer Kafe Masası4.890 TL4.290 TL/ adetİncele

Geçiş mesafeleri: servisin akışı

Kapasiteyi artırmak için ilk feda edilen şey geçiş alanlarıdır ve bu en pahalı hatadır. Dar geçişler servisi yavaşlatır, kazaları artırır ve müşterinin deneyimini bozar. Bir garsonun tepsiyle ilerleyebildiği, aynı anda bir müşterinin tuvalete gidebildiği bir akış planın temelidir.

• Sandalye sırtları arası: sırt sırta oturan iki müşteri arasında en az 45 cm; arada garson geçecekse 60 cm ve üzeri.
• Servis koridoru: masa sıraları arasında 90-120 cm.
• Ana akış: giriş, mutfak kapısı ve tuvaletlere giden güzergahta 120-150 cm.
• Erişilebilirlik: tekerlekli sandalye kullanan misafirin ulaşabileceği masalara giden yolda en az 90 cm net genişlik.

Mutfak kapısının önü planın en yoğun noktasıdır. Bu bölgede masa koymak yerine 2-3 m² boş alan bırakmak, servis istasyonu ya da garson tezgahı için yer açar. Tepsi bırakma ve tabak toplama noktaları salonun içine dağıtıldığında garsonların mutfak ile salon arasındaki gidiş geliş sayısı azalır.

Banket kapasiteyi nasıl artırır?

Duvara yaslanan bir banket, masanın bir tarafındaki sandalyeyi ve onun arkasında kalması gereken boşluğu ortadan kaldırır. Sandalye için masa kenarından itibaren yaklaşık 45-60 cm, geçiş varsa daha fazla alan gerekirken banket duvara sıfır oturur. Duvar boyunca dizilen iki kişilik masalarda bu fark, aynı uzunlukta daha fazla masa anlamına gelir.

Banketin ikinci katkısı esnekliktir. Banket önündeki iki kişilik masalar gün içinde birleştirilip dört, altı ya da sekiz kişilik gruplara dönüştürülebilir; sandalyeli taraf masa adedine göre genişler. Banket üzerinde kişi başı 55-60 cm uzunluk hesaplanır. Örneğin 180 cm'lik bir banket modülü rahat şekilde üç kişiyi oturtur.

Konfor açısından da banket uzun oturma süreli restoranlar için avantajlıdır. Sırt desteği yüksek, oturağı döşemeli ve hafif yumuşak bir banket, akşam yemeğinde iki saati bulan oturuşları rahatlatır. Duvar boyunca devam eden kesintisiz bir döşeme, mekânın akustiğine de olumlu katkı yapar.

Banket ve SedirKanallı Restoran Banketi11.400 TL9.900 TL/ adetİncele

Banketin teknik detayları

Banket bir duvar elemanı gibi görünse de yoğun kullanılan bir oturma mobilyasıdır ve teknik detayları ömrünü belirler. İskelet masif ahşap ya da metal olmalı, modüller birbirine ve gerekiyorsa duvara sabitlenmelidir. Duvara sabitlenmeyen banketler zamanla öne kayar ve masalarla arasındaki mesafe değişir.

• Oturak yüksekliği: 45-47 cm; karşı taraftaki sandalyelerle aynı yükseklikte olmalıdır.
• Oturak derinliği: 50-60 cm; daha derin banketlerde misafir sırtını yaslayamaz.
• Sırt yüksekliği: 90-110 cm; yüksek sırt hem konfor hem de masalar arası mahremiyet sağlar.
• Sünger: oturakta yüksek yoğunluklu, çökme yapmayan sünger; sırtta daha yumuşak bir katman.
• Kumaş: yanmazlık için BS 5852 testinden geçmiş, aşınmaya ve lekeye dayanıklı kontrat kumaş.

Kanal dikişli banketlerde dikiş hatları dolgunun kaymasını önler ve yıllar sonra bile düzgün bir görünüm sağlar. Kanallı Restoran Banketi, masif iskelet üzerine yanmaz kadife ile üretilir ve 180 x 60 x 95 cm modüllerle duvar uzunluğuna göre birleştirilir. Farklı form ve ölçüler için banket ve sedir kategorisine göz atabilirsiniz.

Ada banket ve bölme olarak kullanım

Banket yalnız duvar önünde kullanılmak zorunda değildir. Salonun ortasına yerleştirilen çift taraflı ada banketler, büyük bir alanı daha küçük ve samimi bölgelere ayırır. Sırt yüksekliği 110-130 cm'ye çıkarıldığında ada banket bir bölme gibi çalışır, iki tarafta oturan misafirler birbirini görmez ve masalar arası mahremiyet artar.

Ada banketlerde arka sırtın her iki yüzü de döşemeli ya da kaplamalı olmalıdır; garson ve misafir trafiği bu yüzeylere sürekli temas eder. Banketin tabanı zemine sabitlenmeli, elektrik ihtiyacı varsa priz ve aydınlatma bağlantıları üretim aşamasında planlanmalıdır. Sonradan açılan kablo kanalları hem görüntüyü bozar hem de döşemenin garantisini etkileyebilir.

Akustik ve aydınlatma ile birlikte düşünmek

Oturma planı salonun akustiğini de belirler. Sert yüzeylerin, cam cephelerin ve taş zeminin baskın olduğu bir restoranda masa sayısı arttıkça ses seviyesi hızla yükselir ve misafirler karşısındakini duymak için sesini yükseltir. Döşemeli banketler, kumaş kaplı sırtlar ve masa aralarındaki yumuşak yüzeyler bu yankıyı azaltır. Planlama sırasında her masanın üzerine bir aydınlatma noktası düşmesini sağlamak da masa konumlarının sonradan kaydırılmasını önler; tavan aydınlatması masaya göre çizildiğinde yerleşim kalıcı hale gelir.

Bar ve tezgah oturumu

Bar tezgahı ve pencere önü oturumu, tek başına gelen misafirler ve kısa ziyaretler için ideal kapasite sağlar. 105 cm yüksekliğindeki bir bar tezgahında 75 cm oturak yüksekliğinde tabure, 90-92 cm tezgahta ise 65 cm oturak kullanılır. Kişi başı tezgah uzunluğu 55-60 cm alınır.

Taburelerin arkasında da geçiş boşluğu gerekir. Tabure arkasından garson geçecekse en az 90 cm, yalnız müşteri geçişi olacaksa 75 cm bırakın. Ayak halkalı tabureler uzun oturuşlarda konforu artırır; masif ahşap oturak ise sıcak bir dokunuş verir.

Bar TabureleriLineo Bar Taburesi2.290 TL1.990 TL/ adetİncele

Oturma planını adım adım kurmak

Bir restoranın oturma planı, mutfak yerleşimi belli olduktan sonra salonun akışından başlanarak kurulur. Aşağıdaki sıra, projelerde tekrar tekrar düzeltme yapmayı önler.

1. Akış hatlarını çizin Giriş, mutfak kapısı, tuvaletler ve acil çıkış arasındaki ana güzergahları 120-150 cm genişlikte işaretleyin.
2. Duvarları banketle değerlendirin Pencere ve kapı açıklıkları dışında kalan duvarlara banket ve iki kişilik masalar yerleştirin.
3. Ortayı esnek masalarla doldurun Kare ve yuvarlak masaları servis koridorlarını koruyarak yerleştirin.
4. Servis istasyonlarını konumlandırın Salonun farklı bölgelerine tepsi ve tabak toplama noktaları ekleyin.
5. Grup senaryolarını test edin 6, 8 ve 12 kişilik rezervasyonların hangi masalar birleştirilerek karşılanacağını planda gösterin.

Bir restoran planını gözden geçirirken bir garsonun tepsiyle mutfaktan en uzak masaya yürüyüşünü çizime işliyoruz. O hat üzerinde tek bir sandalye sırtı bile engel oluyorsa plan yeniden düzenleniyor.

— Lineo Kafe ve Restoran Proje Ekibi

Salonunuzun ölçülerini göndermeniz, ücretsiz yerleşim planı ve adet listesinin hazırlanması için yeterli. Seçtiğiniz masa, sandalye ve banket modellerini toplu teklif listesine ekleyebilir, tamamlanmış restoran uygulamalarımızı projeler sayfasında inceleyebilirsiniz.